รู้จักขั้นตอนการผ่าตัดเปลี่ยนข้อสะโพกเทียม

 

การเตรียมตัวทั่วไป

          ผู้ป่วยต้องได้รับการประเมินจากอายุรแพทย์ เพื่อให้ทราบว่าสภาพทั่วไปของร่างกายแข็งแรงพอที่ทนต่อการผ่าตัดใหญ่ซึ่งมีระเวลาผ่าตัดประมาณ 2 ชั่วโมง และอาจต้องเสียเลือดประมาณ 300-700 ซีซี ได้

การเตรียมตัวเกี่ยวกับการผ่าตัดข้อตะโพก

          ผู้ป่วยควรทราบว่าข้อตะโพกเทียมเป็นข้อที่ได้รับการประดิษฐ์เพื่อให้การใช้งานของข้อใกล้เคียงกับปกติ ผู้ป่วยส่วนใหญ่จะงอข้อตะโพกได้ประมาณ 90-120 องศา หลังจากผ่าตัดแล้วผู้ป่วยบางรายอาจนั่งยอง ๆ หรือขัดสมาสไม่ได้ ขึ้นอยู่กับชนิดของข้อเทียมและมุมการตั้งของข้อ

          ผู้ป่วยควรฝึกบริหารกล้ามเนื้อที่ใช้ในการกางขาให้แข็งแรงล่วงหน้า เพื่อช่วยให้ผลของการผ่าตัดดีและสามารถมีพัฒนาการสู่การเดินแบบปกติได้โดยเร็ว โดยการนอนตะแคงให้ขาด้านเจ็บขึ้นแล้วกางขาออกโดยเหยียดข้อตะโพก ข้อเข่าตรงและเกร็งค้างไว้เป็นเวลาประมาณ 10-15 วินาที แล้วจึงคลายลง การทำเช่นนี้ถือว่าเป็นการบริหารกล้ามเนื้อ 1 ครั้ง ผู้ป่วยควรฝึกการบริหารดังกล่าว ทุกวัน โดยบริหารวันละ 30-50 ครั้ง

          ในระยะแรกหลังจากการผ่าตัดเข้อสะโพก ผู้ป่วยมักรู้สึกตึงที่ข้อตะโพก อาการตึงมักจะหายไปภายใน 4-6 สัปดาห์ การเดินจะเข้าสู่ปกติประมาณ 3 เดือนหลังจากผ่าตัด

การวางยาสลบ

          การวางยาสลบสามารถใช้ได้ทั้งวิธีวางยาสลบให้หมดความรู้สึก หรือฉีดยาเข้าไขสันหลังก็ได้ แผลผ่าตัดจะอยู่ด้านข้างของตะโพก ยาวประมาณ 15-20 เซนติเมตร หลังจากการผ่าตัดมักจะมีอาการปวดบริเวณผ่าตัดมากอยู่ 48 ชั่วโมง ทั้งนี้แพทย์จะให้ยาระงับอาการปวดอย่างเต็มที่ในขณะ 48 ชั่วโมงนี้ หลังจากการผ่าตัดจะมีสายสำหรับให้เลือดที่คั่งค้างอยู่ในแผลไหลออกสู่ขวด ซึ่งแพทย์มักเอาออกใน 24-36 ชั่วโมง ผู้ป่วยจะเริ่มหัดเดินด้วยเครื่องช่วยเดิน ประมาณตั้งแต่วันที่ 3-6 หลังจากการผ่าตัด โดยการลงน้ำหนักบนเท้าข้างที่ทำผ่าตัดต้องขึ้นกับการอนุญาตของแพทย์ เนื่องจากแพทย์แต่ละท่านใช้ข้อเทียมต่างชนิดกัน

ภาพวาดแสดงแนวผ่าตัดด้านข้างตะโพก (เส้นประ)

 

การผ่าตัด

          แพทย์จะทำการผ่าตัดโดยมีแผลผ่าตัดบริเวณด้านข้างของตะโพก เมื่อผ่าตัดเสร็จอาจมีผ้าพันตั้งแต่ปลายเท้าจนถึงต้นขา และมีสายต่อสำหรับนำเลือดที่คั้งค้างออกสู่ขวด